Grote herdenking 60e sterfdag J.C. Bloem: ‘Zelfs AI krijgt de magie van J.C. Bloem niet te pakken’

KALENBERG/PAASLOO - Zestig jaar na zijn overlijden spreekt dichter J.C. Bloem nog altijd tot de verbeelding. Op zondag 6 september staat Steenwijkerland uitgebreid stil bij de dichter die zijn laatste levensjaren in Kalenberg doorbracht. Waarom raakt zijn werk nog steeds zoveel mensen? We vragen het aan bestuursleden Theo van de Bles, Pieter van Knippenberg en Wilke Aukes van de Stichting Mr. J.C. Bloem-poëzieprijs.

Waarom verdient J.C. Bloem zestig jaar na zijn dood nog altijd een herdenking?

Theo van de Bles: "Omdat zijn gedichten tijdloos zijn. Verlangen, vergankelijkheid, natuur en de dood zijn thema’s die iedereen herkent. Bloem woonde zijn laatste zeven jaar in Kalenberg en ligt begraven in Paasloo. Dat maakt hem ook onderdeel van onze streek."

Wat staat er op het programma tijdens de herdenkingsdag?

Theo: "Onder het motto J.C. Bloem is dood, leve de poëzie! organiseren we een literaire busreis door de Weerribben-Wieden. We bezoeken zijn graf in Paasloo en zijn voormalige woning in Kalenberg. Daarnaast zijn er lezingen en presenteren we een bijzondere bundel. We willen laten zien dat Bloem hier nog altijd leeft."

Jullie lieten AI een gedicht in de stijl van Bloem schrijven. Waarom?

Pieter van Knippenberg: "Uit nieuwsgierigheid. We gaven verschillende chatbots heel uitgebreide opdrachten. Maar geen enkele kwam ook maar in de buurt van Bloem. Dat vonden wij eerlijk gezegd geweldig nieuws."

Waarom lukt dat een chatbot niet?

Pieter: "Omdat poëzie veel meer is dan goed taalgebruik. Een taalmodel kan woorden combineren, maar niet de innerlijke ervaring van een dichter nabootsen. Er gebeurt iets in het hoofd en het hart van een dichter. Juist die laag maakt een gedicht bijzonder."

Spreekt Bloem ook jonge dichters nog aan?

Wilke Aukes: "Absoluut. Jonge dichters herkennen zijn vakmanschap en de emoties die hij oproept. Daarom reiken wij ook de J.C. Bloem-poëzieprijs uit aan dichters van nu."

Hoe zijn jullie zelf in de ban geraakt van Bloem?

Theo: "Ik was zeventien en zat op de kweekschool in Steenwijkerwold. Bloem was net overleden en lag vlakbij begraven. Dat maakte indruk."

Pieter: "Bij mij begon het toen mijn vader thuiskwam met een auto vol dichtbundels. Vanaf dat moment was ik verkocht."

Wilke: "Ik schreef als jong meisje zelf al gedichten. Op de Pedagogische Academie wakkerde een docent die liefde verder aan."

Waarom blijft poëzie volgens jullie belangrijk?

Wilke: "Omdat poëzie woorden geeft aan gevoelens waarvoor je zelf soms geen taal hebt. Dat zie je bij herdenkingen, uitvaarten en op 4 mei. Juist in moeilijke tijden zoeken mensen naar een gedicht dat troost biedt. ‘’

Belangstellenden die de herdenkingsdag willen meemaken kunnen zich opgeven via https://www.jcbloemstichting.nl/