Taolteut: Vergeliek gaanzebreven en verkiezingen?
· leestijd 1 minuut ColumnIn deze maandelijkse streektaalcolumn schrijft Femmy Woltman uit Giethoorn dit keer over gaanzebreven en verkiezingen.
Wie kent dit spel, gaanzebreven, zo werd dit spel in de 19de eeuw eneumd, beter bekend as ganzebord? Op het oge een onschuldig en gezellig spel, maar wat koem ie onderweg gevaor en tegenslag tegen. Een vergeliek mit de verkiezingen is er zeker. Iedere speuler ef een eigen holvaaste en dat bin knopen en de begeleiders die mit sprongies over de weg gaon.
Gaanzen
Spierwitte gaanzen zwaarven over ‘t ele veld en ie kun het op ‘t oge niet zien, maar er is overal gevaor. Het kan gebeuren dat ze joe zonder pardon de gevangenisse in sturen en dan moe-j maar waachten tot er iene komp die joe bevrijd. Onschuldigen worden ook zomaar op-esleuten. Gien kwaod edaon. ‘t Zal wel, en die onschuldige spierwitte gaanzen weten van niks.
Er is een aander rustpunt. De putte. Ook hier ku-j joen zunden overdaenken en waachten tot een ander er joe uuttrekt en dan kan de reize verder gaon. Het incassobureau lat hier gien grüs over greui’en want er mot ook wegenbelasting worden of-edreugen. Van een aarbaarge gien boerenschure maeken, dus eerst betaelen en dan pas deurlopen.
Dobbelstenen
De twee dobbelstenen laoten iederiene in het ongewisse. Anmoedigende en flusterende woorden, daor geven ze niks omme. Die twee weten wel wat ze doen. Die twee olln de kaome er recht over en em-m beslist gien veurkeur. Zie hanteren gien rang of stand of krulekoorten die klaor staon. Iederiene is geliek maar... iederiene is wel an die twee over eleverd.
Veur ien ding moe-j wel oppaasen en goed opletten ook, dit as waorschouwing bedoelt, want die spierwitte en tevens trotse gaanzen, en zo op ‘t oge heel onschuldig, neem dit maar an: daor lopen er bi’j die niet te vertrouwen bin-n en dat ku-j zo op ‘t oge niet zien. Wie de kaans kreg om het eerste an de top te koemen, over ‘t ele veld esjouwd, die kan de haanden aachter ’t vessie doen. Achterblievers geven de stried op. Spullegie is uut maar dan... Proost! Verkiezingen en een gaanzebord? Mit fantasie is vergeliek meugelijk.
