Column van Philip Friskorn: De kerkuil, een mysterieuze nachtjager
· leestijd 1 minuut ColumnDeze tweewekelijkse natuurcolumn wordt verzorgd door Philip Friskorn. Dit keer verschijnt de kerkuil voor zijn camera.
Het zijn uitgesproken nachtjagers die kerkuilen, maar wat hebben ze met kerken? Waarschijnlijk was het zo dat ze gingen broeden en jongen groot te brengen in kerktorens met de galmgaten van de klokken als ingang. Die gaten zijn nu veelal voorzien van gaas. Ik zou er dus bijna voor willen pleiten de naam te wijzigen in schuuruil, dit in navolging van de Engelse naam barn owl. De meeste kerkuilen broeden in Nederland namelijk in schuren. Nestruimte wordt veelal geboden in een grote nestkast. Kapschuren bieden ruimte om eenvoudig naar binnen te vliegen en bij wat meer gesloten schuren bevindt zich de nestkast vaak in de nok van de schuur met een invliegopening. In Noord-Nederland, met name in Fryslân, is dat het zogenaamde ûleboerd. Dat is een groen bord met twee zwanen èn een invliegopening. Als een kerkuil je recht aankijkt, valt de hartvormige gezichtssluier op, variërend van zuiver wit tot wat meer bruin gevlekt wit. De onderzijde kan variëren van helder wit tot gevlekt bruin. De laatste komt in Nederland het meest voor.
Niet meer op de rode lijst
De kerkuil is niet meer bedreigd en heeft zich voortreffelijk hersteld sinds de jaren zestig toen hij vrijwel uitgestorven was als gevolg van DDT en strenge winters. De soort staat niet meer op de rode lijst. Ze komen met een aantal ondersoorten voor op vrijwel het gehele noordelijk halfrond. In Denemarken met slechts enkele paren.
De kerkuil heeft een voorkeur voor halfopen cultuurlandschappen waar ze kunnen jagen op het open veld, bossen worden vermeden. Het voedsel bestaat voor bijna 100% uit muizen of soms een jonge rat. Door het verborgen bestaan als nachtjager met een volkomen geruisloze vlucht is het fotograferen van deze uil niet simpel. Je moet het geluk hebben om ergens een plek te vinden waar een nestkast aanwezig is met in de omgeving een jachtterrein en apparatuur om bij minimale lichtomstandigheden deze mysterieuze jagers vast te leggen.
