Nieuwe aflevering natuurcolumn Philip Friskorn: De beuk, een pril begin
· leestijd 1 minuut ColumnDeze tweewekelijkse natuurcolumn wordt verzorgd door Philip Friskorn. Dit keer verschijnt de beuk voor zijn camera.
De beuk is een boom die van nature in Europa voorkomt. In de Kop van Overijssel zijn veel beuken te vinden, met name op de Woldberg bij Steenwijk. Omdat de Woldberg leemhoudend is doet de beuk het hier goed. De beuk doet het sowieso goed op de hogere gronden. Beukenbossen worden gekenmerkt door weinig ondergroei. Dat heeft te maken met het niet snel verterende blad en de resten van het omhulsul van de vruchten, de beukennoot. Op de kalkarme bodem valt het looizuurrijk blad en dat verstikt de ondergroei. Beuken kunnen zeer hoog worden. De hoogst geregistreerde beuk in Europa bevind zich in de Karpaten met een hoogte van 46 meter en een omtrek van maar liefst vijf meter. Beuken zijn eenhuizig, d.w.z. dat aan dezelfde boom zowel mannelijke als vrouwelijke zaden voorkomen. Bestoven worden ze door de wind.
Ouderdom
Beuken kunnen heel oud worden, weliswaar minder oud dan eiken, maar toch! De ouderdom voor een boom die 200-400 jaar oud kan worden dwingt respect af. In Nederland is men in de achter ons liggende eeuwen al snel overgegaan om oude bomen te kappen. Heel jammer, want die zeer bejaarde bomen stralen hun ouderdom uit. Toch zijn er in Nederland nog een aantal plaatsen te vinden waar zeer oude beuken aan de bijl of motorzaag ontsnapt zijn. Zo staat er op het landgoed Molencaten bij Hattem de Mariabeuk die ongeveer 400 jaar geleden is aangeplant. Dat is voor een beuk extreem oud.
Het prille begin
Het napje is het omhulsel van twee beukennootjes. Het napje omvat vier delen, gaat open en de beukennootjes vallen op de grond. Ze worden verzameld door onder andere eekhoorns, maar zijn ook geschikt voor menselijke consumptie. Niet alles wordt gegeten door eekhoorns of andere dieren. In het voorjaar kiemen de beukennootjes die op de bodem zijn blijven liggen, het begin van zo’n machtige boom. Mijn diepe respect voor zo iets moois ontstond bij het vinden van een kiemende beukennoot, het eerste blad zichtbaar en het omhulsel van de beukennoot er nog op. Hoe teer is het prille begin van zo’n machtige boom.
